Trào ngược dạ dày nghẹn cổ họng là gì và cách giảm triệu chứng Meta title: Trào ngược dạ dày nghẹn cổ họng là gì và cách giảm triệu chứng Meta description: Trào ngược dạ dày nghẹn cổ họng là tình trạng axit dịch vị trào ngược gây kích ứng niêm mạc thực quản, dẫn đến cảm giác vướng víu, co thắt vùng họng và khó nuốt kéo dài.
Trào ngược dạ dày thực quản là bệnh lý tiêu hóa phổ biến có thể gây ra nhiều triệu chứng khác nhau. Ngoài các biểu hiện quen thuộc như ợ nóng hoặc ợ chua, một số người còn gặp cảm giác nghẹn cổ họng hoặc vướng khi nuốt. Tình trạng trào ngược dạ dày nghẹn cổ họng có thể khiến người bệnh lo lắng vì cảm giác khó chịu kéo dài và ảnh hưởng đến sinh hoạt hằng ngày.
Trào ngược dạ dày nghẹn cổ họng là gì?
Trào ngược dạ dày nghẹn cổ họng là tình trạng dịch vị và axit từ dạ dày trào ngược lên thực quản và lan đến vùng cổ họng. Khi axit tiếp xúc với niêm mạc thực quản và vùng họng, các mô này có thể bị kích thích hoặc viêm, dẫn đến cảm giác vướng víu, nghẹn ở cổ họng.
Cảm giác nghẹn họng thường được mô tả như có vật gì đó mắc trong cổ họng dù người bệnh không thực sự bị mắc dị vật. Tình trạng này có thể xảy ra thường xuyên hoặc tái phát nhiều lần, đặc biệt sau khi ăn hoặc khi nằm xuống. Ngoài ra, sự kích thích kéo dài của axit dạ dày cũng có thể khiến các cơ ở vùng họng và thực quản co thắt nhẹ, từ đó làm tăng cảm giác khó nuốt hoặc nghẹn cổ họng.

Trào ngược dạ dày có thể gây ra nhiều triệu chứng ngoài thực quản như vướng hoặc nghẹn cổ họng (Nguồn: Sưu tầm)
Biểu hiện đi kèm tình trạng trào ngược gây nghẹn cổ họng
Ngoài cảm giác nghẹn ở cổ họng, người bị trào ngược dạ dày còn có thể gặp nhiều triệu chứng khác. Một trong những biểu hiện phổ biến là cảm giác nóng rát sau xương ức, thường được gọi là ợ nóng.
Một số người có thể gặp tình trạng ợ chua, buồn nôn hoặc đau vùng thượng vị. Ngoài ra, axit dạ dày trào lên cổ họng có thể gây khàn giọng, ho kéo dài hoặc cảm giác vướng khi nuốt. Trong nhiều trường hợp, các triệu chứng này thường trở nên rõ rệt hơn vào ban đêm hoặc sau khi ăn no.
Cảm giác chua ở cổ họng và dấu hiệu nuốt nghẹn
Một dấu hiệu khác của trào ngược dạ dày là cảm giác chua hoặc đắng ở cổ họng. Điều này xảy ra khi dịch vị dạ dày trào lên cao và tiếp xúc với vùng họng. Người bệnh cũng có thể cảm thấy khó nuốt hoặc có cảm giác thức ăn đi xuống chậm hơn bình thường. Trong một số trường hợp, cảm giác nghẹn họng có thể khiến người bệnh lo lắng và ảnh hưởng đến thói quen ăn uống.
Nguyên nhân trào ngược dạ dày nghẹn ở cổ họng
Tình trạng nghẹn cổ họng do trào ngược dạ dày có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau liên quan đến sự kích thích của axit dạ dày đối với thực quản và vùng họng.
Axit dạ dày gây viêm và sưng nề niêm mạc thực quản
Khi axit dạ dày trào ngược lên thực quản trong thời gian dài, niêm mạc thực quản có thể bị kích thích và viêm. Tình trạng viêm này có thể khiến niêm mạc sưng nề, làm người bệnh cảm thấy vướng hoặc nghẹn ở cổ họng. Ngoài ra, axit dạ dày cũng có thể kích thích vùng họng và thanh quản. Điều này có thể gây ra cảm giác khó chịu ở cổ họng và khiến người bệnh có cảm giác như có vật mắc trong cổ.
Co thắt cơ vòng thực quản do sự xâm nhập của dịch vị
Một cơ chế khác có thể gây nghẹn cổ họng là sự co thắt của cơ vòng thực quản. Khi axit dạ dày trào ngược và kích thích thực quản, các cơ ở khu vực này có thể phản ứng bằng cách co thắt. Sự co thắt này có thể khiến quá trình nuốt trở nên khó khăn hơn và tạo ra cảm giác nghẹn ở cổ họng. Trong nhiều trường hợp, cảm giác này có thể xuất hiện ngay cả khi người bệnh không đang ăn uống.

Ợ nóng và ợ chua là những triệu chứng phổ biến của trào ngược dạ dày (Nguồn: Sưu tầm)
Trào ngược dạ dày nghẹn cổ họng có nguy hiểm không?
Trong nhiều trường hợp, cảm giác nghẹn cổ họng do trào ngược dạ dày có thể chỉ là triệu chứng tạm thời và có thể cải thiện khi kiểm soát tốt tình trạng trào ngược. Tuy nhiên, nếu triệu chứng kéo dài hoặc tái phát nhiều lần, người bệnh cần chú ý vì có thể liên quan đến các vấn đề sức khỏe khác.
Các biến chứng về hô hấp và viêm họng mãn tính
Axit dạ dày trào ngược lên vùng họng có thể gây kích thích niêm mạc đường hô hấp trên. Điều này có thể dẫn đến tình trạng viêm họng kéo dài hoặc khàn giọng. Một số người bệnh còn có thể gặp tình trạng ho mạn tính hoặc cảm giác vướng ở cổ họng trong thời gian dài. Những triệu chứng này có thể ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống nếu không được kiểm soát tốt.
Nguy cơ hẹp thực quản và các thay đổi bệnh lý tại niêm mạc
Nếu trào ngược dạ dày kéo dài và không được điều trị, niêm mạc thực quản có thể bị tổn thương. Theo thời gian, các tổn thương này có thể dẫn đến hình thành mô sẹo trong thực quản. Mô sẹo có thể làm hẹp thực quản và khiến việc nuốt thức ăn trở nên khó khăn hơn. Trong một số trường hợp hiếm gặp, trào ngược kéo dài còn có thể liên quan đến các thay đổi bất thường của niêm mạc thực quản.

Nội soi giúp phát hiện tổn thương thực quản do trào ngược dạ dày gây ra (Nguồn: Sưu tầm)
Phương pháp chẩn đoán trào ngược dạ dày gây nghẹn họng
Để xác định chính xác nguyên nhân gây nghẹn cổ họng, bác sĩ có thể chỉ định một số phương pháp chẩn đoán liên quan đến hệ tiêu hóa.
Nội soi thực quản – dạ dày là phương pháp phổ biến giúp quan sát trực tiếp niêm mạc thực quản và dạ dày. Thông qua nội soi, bác sĩ có thể phát hiện các dấu hiệu viêm hoặc tổn thương niêm mạc do trào ngược gây ra.
Ngoài ra, một số xét nghiệm khác như đo pH thực quản hoặc đo áp lực nhu động thực quản cũng có thể được sử dụng để đánh giá mức độ trào ngược và chức năng của thực quản.
Giải pháp hỗ trợ cải thiện tình trạng trào ngược dạ dày nghẹn cổ họng
Việc kiểm soát trào ngược dạ dày có thể giúp cải thiện đáng kể cảm giác nghẹn cổ họng. Người bệnh có thể áp dụng một số biện pháp dưới đây để giảm triệu chứng.
Thay đổi thói quen ăn uống và lối sống hàng ngày
Điều chỉnh chế độ ăn uống là một trong những biện pháp quan trọng giúp giảm tình trạng trào ngược. Người bệnh nên ăn thành nhiều bữa nhỏ trong ngày và tránh ăn quá no trong một bữa. Ngoài ra, nên hạn chế các thực phẩm có thể kích thích dạ dày như đồ ăn cay nóng, nhiều dầu mỡ hoặc đồ uống chứa caffeine.
Tránh nằm ngay sau khi ăn cũng là một biện pháp giúp giảm nguy cơ trào ngược vào thực quản. Người bệnh nên chờ khoảng 2 đến 3 giờ sau khi ăn trước khi đi ngủ.
Sử dụng thuốc hỗ trợ kiểm soát triệu chứng theo chỉ định
Trong nhiều trường hợp, bác sĩ có thể chỉ định thuốc nhằm giảm tiết axit dạ dày hoặc bảo vệ niêm mạc thực quản. Việc sử dụng thuốc đúng theo hướng dẫn của bác sĩ có thể giúp giảm triệu chứng trào ngược và hạn chế nguy cơ tổn thương thực quản. Người bệnh không nên tự ý sử dụng thuốc khi chưa tham khảo ý kiến của nhân viên y tế.
Can thiệp phẫu thuật trong các trường hợp cần thiết
Trong một số trường hợp trào ngược dạ dày nghiêm trọng hoặc không đáp ứng với điều trị bằng thuốc, bác sĩ có thể cân nhắc các phương pháp can thiệp phẫu thuật. Mục tiêu của phẫu thuật là cải thiện chức năng của cơ thắt thực quản dưới và ngăn chặn sự trào ngược của dịch vị dạ dày.
Biện pháp phòng ngừa trào ngược dạ dày nghẹn cổ họng
Phòng ngừa trào ngược dạ dày thường bắt đầu từ việc duy trì lối sống lành mạnh và chế độ ăn uống hợp lý. Người bệnh nên duy trì cân nặng hợp lý, hạn chế hút thuốc lá và giảm sử dụng các đồ uống có cồn. Ngoài ra, việc kiểm soát căng thẳng và duy trì thói quen sinh hoạt điều độ cũng có thể giúp cải thiện sức khỏe tiêu hóa.
Trào ngược dạ dày nghẹn cổ họng là tình trạng khá phổ biến khi axit dạ dày trào lên thực quản và kích thích vùng họng. Mặc dù triệu chứng này thường không quá nguy hiểm, nhưng nếu kéo dài có thể ảnh hưởng đến sinh hoạt và sức khỏe. Nội dung chỉ mang tính chất tham khảo, không thay thế chẩn đoán và điều trị y khoa. Người bệnh nên đến cơ sở y tế để được thăm khám khi có triệu chứng.
Nội dung mang tính chất tham khảo, không thay thế cho chẩn đoán hoặc điều trị y khoa của nhân viên y tế.
Nguồn tham khảo: WHO, CDC, Bộ Y tế, Tổng hợp.

