Thuốc Quinethazone là một loại thuốc lợi tiểu thiazide, được sử dụng để điều trị tăng huyết áp, phù nề và hội chứng thận hư. Quinethazone hoạt động bằng cách ức chế tái hấp thu natri và clorua tại thận, dẫn đến tăng bài tiết nước và giảm huyết áp. Thuốc cũng có thể được sử dụng để điều trị suy tim và các tình trạng khác. Tuy nhiên, cần lưu ý về các tác dụng phụ và tương tác thuốc khi sử dụng Quinethazone.
Loại thuốc
Tổng quan về Quinethazone
Tên thuốc gốc (Hoạt chất)
- Quinethazone
- Thuốc lợi tiểu thiazide.
Dạng thuốc và hàm lượng
- Viên uống.
Chỉ định Quinethazone
- Thuốc được chỉ định để điều trị tình trạng tăng huyết áp.
- Được dùng trong các trường hợp phù nề.
- Điều trị hội chứng thận hư.
- Sử dụng cho bệnh nhân suy tim.
Dược lực học
- Với vai trò là một thuốc lợi tiểu, quinethazone ức chế quá trình tái hấp thu clorua chủ động tại ống lượn xa thông qua chất đồng vận chuyển Na-Cl, dẫn đến sự gia tăng bài tiết natri, clorua và nước.
- Các thuốc nhóm thiazide, bao gồm quinethazone, cũng ngăn chặn sự vận chuyển ion natri qua biểu mô ống thận bằng cách gắn kết với chất vận chuyển natri-clorua nhạy cảm với thiazide. Điều này kéo theo sự tăng bài tiết kali thông qua cơ chế trao đổi natri-kali.
- Cơ chế hạ huyết áp của quinethazone chưa được hiểu rõ hoàn toàn, nhưng có thể liên quan đến tác động của thuốc lên các anhydrase carbonic trong cơ trơn, hoặc thông qua hoạt động của nó trên kênh kali dẫn điện lớn được kích hoạt bởi canxi, vốn cũng có mặt trong cơ trơn.
- Quinethazone là một loại thuốc lợi tiểu thiazide được dùng để điều trị tăng huyết áp. Thuốc ức chế tái hấp thu Na+/Cl- từ các ống lượn xa của thận.
- Các thuốc thiazide cũng gây ra sự mất kali và làm tăng nồng độ axit uric huyết thanh.
- Mặc dù thiazide thường được sử dụng trong điều trị tăng huyết áp, tác dụng hạ huyết áp của chúng không nhất thiết chỉ do hoạt động lợi tiểu.
- Thiazide đã được chứng minh có khả năng ngăn ngừa bệnh suất và tử vong liên quan đến tăng huyết áp, mặc dù cơ chế cụ thể vẫn chưa được hiểu đầy đủ.
- Thiazide gây giãn mạch bằng cách kích hoạt các kênh kali kích hoạt canxi (có độ dẫn lớn) trong cơ trơn mạch máu và ức chế các anhydrase carbonic khác nhau trong mô mạch máu.
Dược động học
- Hiện tại, chưa có dữ liệu dược động học cụ thể nào được ghi nhận cho quinethazone.
Tương tác thuốc Quinethazone
- Bệnh nhân nên thông báo cho bác sĩ về toàn bộ các loại thuốc đang sử dụng, bao gồm cả thuốc kê đơn, không kê đơn, vitamin và các sản phẩm bổ sung thảo dược.
- Cần đặc biệt lưu ý nếu đang dùng các loại thuốc sau:
- Digitalis: Việc dùng đồng thời quinethazone có thể dẫn đến tăng nồng độ digoxin trong máu.
- Dofetilide: Khi quinethazone được dùng kết hợp với dofetilide, nguy cơ hoặc mức độ nghiêm trọng của tình trạng kéo dài khoảng QTc có thể gia tăng.
- Lithium: Dùng chung với quinethazone có khả năng làm tăng nồng độ lithium trong máu, từ đó có thể làm tăng nguy cơ xuất hiện các tác dụng phụ.
- Cholestyramine hoặc Colestipol: Nếu sử dụng cùng với quinethazone, các loại thuốc này có thể cản trở hoạt động hiệu quả của quinethazone. Do đó, khuyến nghị nên uống quinethazone ít nhất 1 giờ trước hoặc 4 giờ sau khi dùng cholestyramine hoặc colestipol.
Chống chỉ định thuốc Quinethazone
- Thuốc chống chỉ định cho bệnh nhân có tiền sử quá mẫn với hoạt chất quinethazone.
Liều lượng & cách dùng Quinethazone
- Người lớn
- Để giảm lượng nước trong cơ thể hoặc điều trị tình trạng huyết áp cao: liều khuyến nghị là 50 đến 200 miligam (mg) mỗi ngày. Liều này có thể được dùng một lần duy nhất hoặc chia thành hai liều trong ngày.
- Trẻ em
- Liều dùng cụ thể cho trẻ em cần được bác sĩ xác định.
Tác dụng phụ của Quinethazone
Thường gặp
- Cảm giác chóng mặt, khô miệng, buồn nôn và giảm nồng độ kali trong máu.
Ít gặp
- Rối loạn tiêu hóa như tiêu chảy, chán ăn, và đau quặn bụng.
Hiếm gặp
- Chưa ghi nhận dữ liệu lâm sàng về các tác dụng phụ ở tần suất này.
Không xác định tần suất
- Viêm gan, tình trạng vàng da, và các phản ứng quá mẫn.
Lưu ý khi dùng Quinethazone
Lưu ý chung
- Cần hết sức thận trọng khi sử dụng Quinethazone cho những bệnh nhân có các tình trạng sức khỏe sau:
- Đái tháo đường: Quinethazone có khả năng làm tăng nồng độ glucose trong máu. Bệnh nhân cần được theo dõi chặt chẽ đường huyết hoặc đường niệu trong suốt quá trình điều trị.
- Bệnh gút, lupus ban đỏ (tiền sử) hoặc viêm tuyến tụy: Thuốc có thể làm trầm trọng thêm các tình trạng bệnh lý này.
- Bệnh tim hoặc mạch máu: Quinethazone có thể dẫn đến tăng nồng độ cholesterol hoặc triglyceride trong máu.
- Bệnh gan hoặc thận nặng: Có nguy cơ tăng nồng độ Quinethazone trong máu, điều này có thể ảnh hưởng đến hiệu quả điều trị của thuốc.
- Cần đặc biệt cẩn trọng khi dùng Quinethazone cho trẻ sơ sinh bị vàng da, vì thuốc có thể làm nặng thêm tình trạng này.
- Người cao tuổi cần được theo dõi kỹ lưỡng khi dùng Quinethazone. Nhóm đối tượng này có thể dễ gặp phải các triệu chứng như chóng mặt, choáng váng và dấu hiệu hạ kali máu nghiêm trọng hơn, do nhạy cảm hơn với các phản ứng phụ của thuốc.
- Lưu ý: Khi mới khởi đầu điều trị, bệnh nhân có thể cảm thấy mệt mỏi bất thường, đồng thời lượng nước tiểu hoặc số lần đi tiểu có thể tăng. Những tác dụng phụ này thường giảm dần sau một thời gian sử dụng thuốc.
- Đối với bệnh nhân đang điều trị cao huyết áp:
- Bên cạnh việc dùng thuốc theo chỉ định, quản lý huyết áp cao còn bao gồm việc kiểm soát cân nặng và chế độ ăn uống hợp lý, đặc biệt là hạn chế natri.
- Cần nhớ rằng Quinethazone không phải là thuốc chữa khỏi hoàn toàn tăng huyết áp, nhưng có vai trò quan trọng trong việc kiểm soát bệnh.
- Để duy trì huyết áp ở mức thấp, bệnh nhân cần tiếp tục dùng thuốc theo đúng chỉ dẫn. Việc tuân thủ đúng liều lượng và lịch hẹn tái khám là rất quan trọng, ngay cả khi bệnh nhân cảm thấy khỏe mạnh.
Lưu ý với phụ nữ có thai
- Sử dụng thuốc này trong thai kỳ có thể gây ra các phản ứng bất lợi ở trẻ sơ sinh, bao gồm vàng da, rối loạn huyết học và hạ kali máu.
- Mặc dù các nghiên cứu trên động vật chưa cho thấy dị tật bẩm sinh hoặc các vấn đề khác, nhưng dữ liệu nghiên cứu trên người còn hạn chế.
- Vì vậy, không khuyến nghị sử dụng thuốc này trong thai kỳ trừ khi có chỉ định rõ ràng từ bác sĩ.
Lưu ý với phụ nữ cho con bú
- Quinethazone, tương tự các thuốc lợi tiểu thiazide khác, có khả năng bài tiết vào sữa mẹ.
- Ngoài ra, thuốc có thể làm giảm sản lượng sữa mẹ.
- Do đó, khuyến cáo tránh dùng Quinethazone trong tháng đầu tiên của thời kỳ cho con bú.
Lưu ý khi lái xe và vận hành máy móc
- Khi mới bắt đầu điều trị, thuốc có thể gây mệt mỏi và chóng mặt bất thường.
- Do đó, người bệnh cần hết sức cẩn trọng khi lái xe hoặc vận hành máy móc trong thời gian dùng thuốc.
Quá liều và cách xử lý
Quá liều và độc tính
- Các dấu hiệu của tình trạng dùng thuốc quá liều bao gồm: tăng tần suất và lượng nước tiểu, nước tiểu nhạt màu, buồn nôn, nôn mửa, sốt, khô miệng, huyết áp thấp (hạ huyết áp), giảm nhịp thở, trạng thái thờ ơ, lú lẫn, co giật, chuột rút, phát ban da, tăng nhạy cảm của da với ánh sáng mặt trời, rối loạn thị giác và hôn mê.
Cách xử lý khi quá liều
- Cần tập trung vào việc điều trị các triệu chứng cụ thể, ví dụ như rối loạn nhịp tim và co giật, đồng thời đảm bảo chức năng hô hấp và tuần hoàn được duy trì.
- Trừ khi có chỉ định từ nhân viên y tế chuyên nghiệp, không nên cố gắng gây nôn cho bệnh nhân bị ngộ độc.
- Sử dụng than hoạt tính để ngăn chặn sự hấp thu thêm của thuốc vào cơ thể.
- Có thể dùng thuốc nhuận tràng để hỗ trợ loại bỏ hoạt chất ra khỏi đường tiêu hóa.
- Thực hiện truyền dịch tĩnh mạch bằng đường nhỏ giọt để bù nước và điện giải.
Quên liều và xử trí
- Nếu quên uống một liều, hãy dùng ngay khi nhớ ra.
- Tuy nhiên, nếu thời điểm nhớ ra đã gần với liều tiếp theo, người bệnh nên bỏ qua liều đã quên và tiếp tục lịch dùng thuốc như bình thường.
- Tuyệt đối không được uống gấp đôi liều quy định.
Nguồn tham khảo
Tên thuốc: Quinethazone
Dovemed.com: https://www.dovemed.com/first-aid-article-synonyms/first-aid-quinethazone-overdose/
Rx.wiki.com: https://www.rxwiki.com/quinethazone
Go.drugbank.com: https://go.drugbank.com/drugs/DB01325
Drug.com: https://www.drugs.com/cons/quinethazone.html
Ngày cập nhật: 31/10/2021.

