Thuốc Papain là một enzyme phân giải protein, được chiết xuất từ nhựa đu đủ xanh, thường được sử dụng để hỗ trợ tiêu hóa và giảm nhẹ các triệu chứng của bệnh Zona, đau họng và viêm họng. Với công dụng làm dịu dạ dày và kháng viêm, Papain được dùng dưới dạng viên nén 30 mg hoặc 35 mg, cần được sử dụng theo chỉ định của bác sĩ để đảm bảo hiệu quả và an toàn.
Tổng quan về Papain
Tên thuốc gốc (Hoạt chất)
- Papain.
Loại thuốc
- Enzyme phân giải protein.
Dạng thuốc và hàm lượng
- Viên nén 30 mg, 35mg.
Chỉ định Papain
- Thuốc Papain được chỉ định sử dụng trong các tình trạng điều trị sau:
- Các rối loạn đường tiêu hóa, đặc biệt khi có sự thiếu hụt men tiêu hóa, biểu hiện qua các triệu chứng như đầy hơi, khó tiêu.
- Đau họng và viêm họng.
- Giảm nhẹ các triệu chứng của bệnh Zona (Herpes Zoster).
Dược lực học
- Papain là một enzyme thực vật được chiết xuất từ nhựa đu đủ xanh. Nhựa đu đủ chứa một hỗn hợp các protease, bao gồm Papain, chymopapain A (có axit glutamic là gốc axit amin cuối), chymopapain B (với tyrosine là gốc axit amin cuối), proteinase III và proteinase IV. Trong số đó, Papain có hàm lượng cao nhất (95%) và hoạt tính phân giải protein của nó vượt trội hơn nhiều lần so với chymopapain.
- Papain thuộc nhóm Cystein-protease, đặc trưng bởi trung tâm hoạt động chứa nhóm -SH của cystein, nằm gần vòng imidazol của histidine và nhóm -COOH của axit aspartic. Sự sắp xếp của các nhóm chức năng này tại trung tâm hoạt động là yếu tố quan trọng hỗ trợ hoạt động xúc tác của enzyme.
- Với vai trò kép là endoprotease và exoprotease, Papain có khả năng thủy phân protein thành các polypeptid và axit amin. Enzyme này có tính đặc hiệu cơ chất rộng, có thể cắt đứt hầu hết các liên kết peptid, ngoại trừ những liên kết với proline và với axit glutamic có nhóm -COOH tự do.
- Cystein và EDTA là các chất hoạt hóa Papain. Khi có cystein, nhóm -SH tại trung tâm hoạt động được phục hồi. Hoạt tính này càng được tăng cường khi có mặt các chất có khả năng liên kết với ion kim loại trong nhựa đu đủ, chẳng hạn như EDTA. Để đạt được hoạt tính cao nhất, hỗn hợp cystein và EDTA thường được sử dụng.
- Papain có tác dụng làm dịu dạ dày và đóng góp vào quá trình tiêu hóa protein. Enzyme này được dùng như một chất hỗ trợ tiêu hóa và có khả năng kháng viêm, tiêu mủ.
- Papain được sử dụng để giảm đau và sưng (viêm), cũng như giảm tình trạng giữ nước sau chấn thương và phẫu thuật. Ngoài ra, nó còn được dùng như một chất hỗ trợ tiêu hóa và trong điều trị giun ký sinh, viêm hầu họng, các triệu chứng của bệnh zona (herpes zoster), tiêu chảy kéo dài, sốt cỏ khô, chảy nước mũi và bệnh vẩy nến.
Dược động học
Hấp thu
- Enzyme được hấp thu qua đường ruột và vẫn giữ được cấu trúc có hoạt tính sinh học.
Phân bố
- Hiện chưa có báo cáo về sự phân bố của Papain trong cơ thể.
Chuyển hóa
- Papain không trải qua quá trình chuyển hóa.
Thải trừ
- Thuốc được đào thải khỏi cơ thể một cách nhanh chóng.
- Papain tương tác với các enzyme kháng protein nội sinh, hình thành phức hợp α2 – Macroglobulin – proteinase, với thời gian bán thải của phức hợp này là từ 5 đến 10 phút.
Tương tác thuốc Papain
Tương tác với các thuốc khác
- Tương tác thuốc có khả năng làm thay đổi hiệu quả điều trị của dược chất hoặc gây ra các phản ứng bất lợi. Bệnh nhân nên cung cấp cho bác sĩ hoặc dược sĩ danh sách đầy đủ các loại thuốc và thực phẩm chức năng đang sử dụng.
- Không được tự ý bắt đầu, ngừng hoặc điều chỉnh liều lượng thuốc mà không có sự chỉ dẫn của bác sĩ.
- Cần tránh dùng Papain khi bệnh nhân đang sử dụng warfarin. Nếu đang dùng các loại thuốc chống đông máu (ví dụ: warfarin, anisindione, aspirin, v.v…), bệnh nhân phải thông báo cho bác sĩ trước khi dùng Papain.
- Papain có khả năng làm tăng hiệu quả chống đông của warfarin, điều này có thể dẫn đến tình trạng xuất huyết không mong muốn.
- Ở nồng độ thấp, các chất polycation như protamine, polybrene, poly (L-lysine), spermine, spermidine và polymer polyvinylpyrrolidone (PVP) trung tính có vai trò như chất ức chế enzyme papain.
Tương tác với thực phẩm
- Những người có tiền sử dị ứng với quả sung hoặc trái kiwi có thể biểu hiện phản ứng dị ứng với Papain.
Chống chỉ định thuốc Papain
- Chống chỉ định sử dụng Papain cho bệnh nhân có tiền sử quá mẫn với bất kỳ thành phần nào của thuốc.
Liều lượng & cách dùng Papain
Liều dùng
- Liều dùng thông thường để điều trị bệnh Zona: Kết hợp với enzyme chứa Papain trong 14 ngày.
- Đối với trường hợp đau họng (viêm họng), liều Papain thông thường là viên ngậm chứa 2 mg Papain, 5 mg lysozyme và 200 IU bacitracin, dùng trong 4 ngày.
- Lưu ý: Các liều lượng nêu trên chỉ mang tính chất tham khảo. Liều dùng cụ thể sẽ phụ thuộc vào thể trạng và mức độ tiến triển của bệnh. Để có liều dùng phù hợp, bệnh nhân cần tham khảo ý kiến của bác sĩ hoặc chuyên viên y tế.
Cách dùng
- Viên nén Papain được dùng bằng đường uống hoặc ngậm.
Tác dụng phụ của Papain
Trong quá trình điều trị bằng Papain, bệnh nhân có thể gặp phải một số phản ứng có hại (ADR).
Thường gặp
- Chưa ghi nhận dữ liệu lâm sàng về tác dụng phụ thường gặp của Papain.
Ít gặp
- Kích ứng, nổi mụn nước, phản ứng quá mẫn (bao gồm các vấn đề về hô hấp, cảm giác nặng tức ngực hoặc cổ họng, đau lồng ngực).
- Kích ứng vùng họng và dạ dày.
Hiếm gặp
- Chưa ghi nhận dữ liệu lâm sàng về tác dụng phụ hiếm gặp của Papain.
Lưu ý khi dùng Papain
Người dùng nên đọc kỹ hướng dẫn sử dụng và tham khảo các thông tin dưới đây trước khi bắt đầu dùng thuốc.
Lưu ý chung
- Không nên dùng Papain cho bệnh nhân có tiền sử dị ứng với mủ cao su hoặc nhựa cây đu đủ.
- Việc sử dụng Papain tại chỗ có thể dẫn đến các phản ứng dị ứng, bao gồm nổi mụn nước và kích ứng da.
- Papain có khả năng hạ thấp nồng độ đường huyết. Cần đặc biệt thận trọng khi dùng thuốc này ở những người mắc bệnh tiểu đường, có tình trạng hạ đường huyết, hoặc đang dùng các loại thuốc hay phương pháp tự nhiên khác có tác dụng làm giảm đường huyết.
- Papain có thể làm tăng nguy cơ xuất huyết. Không nên dùng Papain cho những người đang sử dụng thuốc chống đông máu hoặc mắc các rối loạn đông máu.
- Nên ngừng sử dụng Papain ít nhất hai tuần trước khi tiến hành bất kỳ ca phẫu thuật nào.
Lưu ý với phụ nữ có thai
- Hiện chưa có báo cáo cụ thể nào về ảnh hưởng của Papain đối với phụ nữ đang mang thai.
- Tương tự các dược chất khác, việc sử dụng thuốc này trong thai kỳ chỉ nên được cân nhắc khi lợi ích điều trị là thật sự cần thiết.
Lưu ý với phụ nữ cho con bú
- Chưa có ghi nhận về các vấn đề bất lợi xảy ra ở trẻ sơ sinh đang bú mẹ khi người mẹ sử dụng Papain.
- Không nên bôi Papain lên các vùng da có thể tiếp xúc trực tiếp với trẻ sơ sinh.
Lưu ý khi lái xe và vận hành máy móc
- Hiện không có bằng chứng cho thấy việc dùng Papain ảnh hưởng đến khả năng điều khiển phương tiện giao thông hoặc vận hành máy móc.
Quá liều và cách xử lý
Quá liều Papain và cách xử lý
Quá liều và độc tính
- Dùng Papain ở liều lượng vượt quá mức khuyến cáo có thể dẫn đến các tình trạng như kích ứng hoặc tổn thương vùng cổ họng, nguy cơ thủng thực quản, và kích ứng niêm mạc dạ dày.
Cách xử lý khi quá liều
- Trong trường hợp dùng quá liều Papain, cần liên hệ ngay với cơ sở y tế gần nhất để được can thiệp kịp thời.
Quên liều và xử trí
- Nếu bệnh nhân bỏ lỡ một liều, hãy dùng ngay liều đó khi nhớ ra.
- Tuy nhiên, nếu thời điểm nhớ ra gần với liều tiếp theo, người bệnh nên bỏ qua liều đã quên và tiếp tục dùng liều kế tiếp theo đúng lịch trình.
- Tuyệt đối không dùng gấp đôi liều đã được chỉ định.
Nguồn tham khảo
Tên thuốc: Papain
Drugbank online: https://go.drugbank.com/drugs/DB11193
Rxlist: https://www.rxlist.com/papain/supplements.htm
Healthline: https://www.healthline.com/health/food-nutrition/papain#takeaway
Thuốc biệt dược: https://www.thuocbietduoc.com.vn/thuoc-goc-2235/papain.aspx#tac-dung
Drugbank.vn: https://drugbank.vn/thuoc/Zysmas&VN-16979-13
Webmd: https://www.webmd.com/vitamins/ai/ingredientmono-69/papain
Ngày cập nhật: 24/7/2021

