Trào ngược dạ dày gây sốt là gì? Nguyên nhân, dấu hiệu và cách xử lý

Trào ngược dạ dày gây sốt là gì? Nguyên nhân, dấu hiệu và cách xử lý

Trào ngược dạ dày thực quản là tình trạng axit từ dạ dày trào lên thực quản, gây ợ nóng, ợ chua, đau thượng vị, đầy bụng, khó tiêu. Trong một số trường hợp, người bệnh có thể kèm theo sốt, điều này khiến nhiều người lo lắng và băn khoăn không biết nguyên nhân là gì và cách xử lý như thế nào.

Trào ngược dạ dày gây sốt là gì?

Trào ngược dạ dày gây sốt là hiện tượng khi người bệnh ngoài các triệu chứng tiêu hóa còn xuất hiện nhiệt độ cơ thể tăng cao. Thông thường, trào ngược dạ dày đơn thuần hiếm khi gây sốt, bởi bản chất của GERD là tình trạng acid dạ dày trào ngược lên thực quản, chủ yếu gây viêm niêm mạc, ợ nóng, ợ chua hay đau thượng vị, mà không kích thích phản ứng sốt của cơ thể.

Nếu người bệnh bị sốt kèm trào ngược, nguyên nhân thường liên quan đến viêm nhiễm, biến chứng hoặc các bệnh lý đi kèm, chẳng hạn như viêm thực quản nặng, viêm loét dạ dày – tá tràng có nhiễm trùng, hoặc các bệnh lý đường hô hấp, tiêu hóa đi kèm. Sốt là phản ứng bảo vệ tự nhiên của cơ thể trước tác nhân gây bệnh, nhằm kích hoạt hệ miễn dịch và chống lại vi khuẩn, virus hoặc các yếu tố gây viêm.

Do đó, khi trào ngược dạ dày đi kèm với sốt, người bệnh cần theo dõi kỹ lưỡng các triệu chứng, ghi lại nhiệt độ cơ thể, tần suất và mức độ sốt, đồng thời tham khảo ý kiến bác sĩ để xác định nguyên nhân chính xác. Việc này giúp bác sĩ đưa ra biện pháp xử lý phù hợp, tránh bỏ sót các biến chứng nghiêm trọng và đảm bảo an toàn cho sức khỏe tiêu hóa và toàn thân.

Hình minh họa trào ngược dạ dày kèm sốt (Nguồn: Sưu tầm)

Nguyên nhân khiến trào ngược dạ dày có thể kèm sốt

Nguyên nhân liên quan đến bệnh lý

Người bệnh trào ngược dạ dày kèm sốt thường do các nguyên nhân liên quan đến bệnh lý nặng hơn, khi tình trạng trào ngược kéo dài gây tổn thương hoặc viêm nhiễm. Một số nguyên nhân chính bao gồm:

• Viêm thực quản do trào ngược nặng: Acid dạ dày liên tục trào ngược làm tổn thương niêm mạc thực quản, dẫn đến viêm nhiễm và đôi khi kèm sốt nhẹ. Đây là tình trạng phổ biến ở những người bị GERD lâu năm nhưng chưa được điều trị đúng cách.
• Loét dạ dày – tá tràng: Các vết loét nhiễm khuẩn trong dạ dày hoặc tá tràng có thể gây ra sốt từ nhẹ đến cao, đồng thời làm tăng cảm giác đau thượng vị, ợ nóng và buồn nôn.
• Nhiễm khuẩn đường tiêu hóa: Một số vi khuẩn, điển hình là Helicobacter pylori, có thể kích thích viêm, dẫn đến trào ngược nặng hơn và sốt. Việc nhiễm khuẩn thường cần được xác định bằng xét nghiệm và điều trị bằng kháng sinh phù hợp.
• Biến chứng áp xe hoặc tắc nghẽn dạ dày: Trong những trường hợp hiếm gặp, trào ngược kéo dài hoặc loét nặng có thể gây tổn thương sâu, áp xe hoặc tắc nghẽn dạ dày, kèm theo sốt cao và mệt mỏi, đòi hỏi can thiệp y tế khẩn cấp.

Nhận biết sớm các dấu hiệu này giúp người bệnh đi khám kịp thời, xác định nguyên nhân sốt và trào ngược, từ đó được điều trị hiệu quả, phòng ngừa biến chứng nguy hiểm cho hệ tiêu hóa và sức khỏe toàn thân.

Nguyên nhân không liên quan đến bệnh lý

Ngoài các nguyên nhân liên quan đến bệnh lý, trào ngược dạ dày kèm sốt cũng có thể xuất hiện do những yếu tố không bệnh lý, bao gồm:

• Cảm cúm hoặc nhiễm virus: Người bệnh trào ngược dạ dày nếu đồng thời mắc cảm lạnh, cúm hoặc các nhiễm virus thông thường có thể xuất hiện sốt nhẹ đến vừa, không phải do trào ngược trực tiếp nhưng khiến các triệu chứng tiêu hóa trở nên khó chịu hơn.
• Tác dụng phụ của thuốc: Một số thuốc thường dùng để điều trị trào ngược hoặc các bệnh đi kèm như thuốc giảm acid, thuốc ức chế bơm proton, kháng sinh đôi khi gây phản ứng cơ thể nhẹ, dẫn đến tăng thân nhiệt hoặc sốt nhẹ. Việc này thường tự giới hạn nhưng cần theo dõi để tránh nhầm lẫn với tình trạng viêm nhiễm thực sự.
• Stress hoặc cơ thể mệt mỏi: Trào ngược dạ dày kết hợp với sức đề kháng yếu, căng thẳng, mất ngủ hoặc mệt mỏi kéo dài có thể khiến cơ thể phản ứng bằng sốt nhẹ, cơ thể trở nên nhạy cảm hơn với các kích thích từ môi trường hoặc thức ăn, làm tăng mức độ khó chịu của các triệu chứng trào ngược.

Những nguyên nhân không bệnh lý thường dẫn đến sốt nhẹ, ngắn hạn, nhưng vẫn cần theo dõi kỹ. Nếu sốt kéo dài, tăng cao hoặc đi kèm với các triệu chứng nghiêm trọng khác, người bệnh nên đến cơ sở y tế để kiểm tra, nhằm loại trừ các biến chứng liên quan đến trào ngược hoặc bệnh lý đường tiêu hóa khác.

Các triệu chứng thường gặp khi trào ngược dạ dày kèm sốt

Khi trào ngược dạ dày kèm sốt, người bệnh thường gặp một số triệu chứng điển hình, phản ánh tình trạng niêm mạc thực quản và dạ dày bị kích thích hoặc viêm nhiễm:

• Ợ nóng, ợ chua kéo dài: Đây là dấu hiệu điển hình của trào ngược, thường xuất hiện liên tục hoặc từng đợt, đặc biệt sau khi ăn no, ăn thức ăn nhiều dầu mỡ hoặc nằm ngay sau bữa ăn.
• Đau thượng vị hoặc tức ngực: Acid dạ dày trào ngược gây kích thích niêm mạc thực quản và vùng thượng vị, dẫn đến cảm giác đau, nóng rát hoặc tức ngực.
• Buồn nôn, nôn mửa: Acid và dịch tiêu hóa lên thực quản có thể gây kích ứng mạnh, dẫn đến buồn nôn hoặc nôn, làm người bệnh mệt mỏi và ăn uống kém.
• Sốt từ nhẹ đến cao: Nhiệt độ cơ thể có thể từ 37,5–38°C đến trên 39°C, tùy thuộc vào nguyên nhân gây sốt như viêm thực quản, loét dạ dày tá tràng hoặc nhiễm khuẩn kèm theo.
• Khó thở, ho khan hoặc đau họng: Nếu trào ngược ảnh hưởng lên thực quản trên hoặc vùng hầu họng, người bệnh có thể bị ho khan, đau rát họng, thậm chí khó thở nhẹ.

Những triệu chứng này xuất hiện đồng thời, đặc biệt sốt cao hoặc kéo dài, cần được thăm khám sớm tại cơ sở y tế để loại trừ nhiễm khuẩn hoặc các biến chứng nguy hiểm. Việc theo dõi kỹ các dấu hiệu và thông tin chi tiết về thời điểm xuất hiện triệu chứng sẽ giúp bác sĩ chẩn đoán chính xác nguyên nhân và đưa ra phương pháp điều trị phù hợp, bảo vệ sức khỏe tiêu hóa và toàn thân.

Hình minh họa triệu chứng trào ngược dạ dày (Nguồn: Sưu tầm)

Biến chứng có thể xảy ra nếu tình trạng kéo dài

Viêm thực quản nặng, hẹp thực quản

Loét dạ dày, tá tràng hoặc xuất huyết tiêu hóa

Barrett thực quản – biến chứng tiền ung thư

Nhiễm khuẩn toàn thân nếu vết loét hoặc áp xe không được xử lý

Những biến chứng này khiến trào ngược kèm sốt trở thành tình trạng cần theo dõi và điều trị nghiêm túc.

Những đối tượng có nguy cơ cao

Người có thói quen ăn uống không hợp lý, nhiều đồ chiên xào, dầu mỡ, gia vị cay

Người béo phì hoặc tăng áp lực ổ bụng

Người mắc các bệnh lý dạ dày mạn tính như viêm dạ dày, loét dạ dày

Người hút thuốc, uống rượu bia hoặc sử dụng thuốc giảm đau, kháng viêm thường xuyên

Người lớn tuổi, hệ miễn dịch yếu

Hình minh họa người có thể trạng yếu dễ mắc bệnh trào ngược dạ dày (Nguồn: Sưu tầm)

Biện pháp phòng ngừa trào ngược dạ dày gây sốt

• Thay đổi chế độ ăn: Ăn nhẹ, tránh đồ chiên xào, nhiều dầu mỡ, hạn chế đồ uống có gas, caffein.
• Chia nhỏ bữa ăn: Ăn 4–5 bữa/ngày thay vì 2–3 bữa lớn để giảm áp lực dạ dày.
• Duy trì tư thế hợp lý: Không nằm ngay sau bữa ăn, nâng đầu giường 15–20 cm nếu ngủ.
• Tăng cường vận động: Đi bộ, tập thể dục nhẹ giúp tiêu hóa tốt và kiểm soát cân nặng.
• Giảm stress: Thực hành thiền, yoga, hít thở sâu để giảm áp lực tâm lý, tránh tăng tiết axit dạ dày.

Khi nào người bệnh nên đi khám bác sĩ

Sốt kéo dài trên 38°C kèm ợ nóng, buồn nôn

Đau bụng dữ dội hoặc xuất hiện máu trong nôn hoặc phân

Khó nuốt, cảm giác vướng nghẹn thực quản

Triệu chứng trào ngược không cải thiện sau 2–3 tuần điều chỉnh chế độ ăn hoặc dùng thuốc hỗ trợ

Khi đi khám, bác sĩ sẽ chỉ định các xét nghiệm cần thiết như nội soi dạ dày – thực quản, theo dõi pH, chụp X-quang đường tiêu hóa để xác định nguyên nhân và mức độ tổn thương, từ đó đưa ra phác đồ điều trị phù hợp.

Trào ngược dạ dày có thể kèm sốt trong một số trường hợp, chủ yếu liên quan đến viêm nhiễm hoặc biến chứng của bệnh. Người bệnh cần theo dõi kỹ triệu chứng, thay đổi thói quen ăn uống, duy trì lối sống lành mạnh và thăm khám sớm nếu sốt kéo dài hoặc xuất hiện các dấu hiệu nghiêm trọng. Việc phát hiện và xử lý kịp thời giúp ngăn ngừa biến chứng, cải thiện chất lượng sống và đảm bảo sức khỏe tiêu hóa lâu dài.

Nội dung mang tính chất tham khảo, không thay thế cho chẩn đoán hoặc điều trị y khoa của nhân viên y tế.

Nguồn tham khảo: Tổng hợp WHO, CDC, Bộ Y tế và các tài liệu y khoa về bệnh trào ngược dạ dày.